+48 61 250 56 78 kontakt@smartlean.pl
Naucz się widzieć marnotrawstwo w procesach
powrót do listy wpisów

Często słyszymy o tym, że Lean Management jest trudną koncepcją zarządzania. Wymaga znajomości wielu narzędzi, wieloletniego doświadczenia itp. Ośmielę się postawić tezę, że Lean jest prosty. Tak, jest prosty. Jedynym wyzwaniem jest określenie wartości z perspektywy Klienta a następnie znalezienie i wyeliminowanie (względnie zredukowanie) wszystkiego co nie stanowi dla Klienta wartości. Właśnie to, co nie stanowi dla Klienta wartości to słynna MUDA, a więc marnotrawstwo. Jest to podstawa każdego z narzędzi Lean, zarówno metody 5S, Kaizen, przez SMED, Problem Solving, TPM, VSM, EPEC po Shopfloor Management.

Jak w takim razie nauczyć się widzieć marnotrawstwo w procesach? Zacznijmy od tego, iż określimy sobie jakie to marnotrawstwo jest. W tym miejscu wyróżnić można dwa podstawowe rodzaje:

  • marnotrawstwo oczywiste, a więc takie które w żaden sposób nie przyczynia się do dodania wartości z perspektywy Klienta i należy je bezwzględnie wyeliminować, najprostszym przykładem jest tu oczekiwanie.
  • marnotrawstwo ukryte, a więc takie które bezpośrednio nie przyczynia się do dodania wartości jednak jest niezbędne do realizacji innych procesów dodających tą wartość, najprostszym przykładem jest tu wszelkiego rodzaju zbędny transport.

Patrząc z innej perspektywy, rozróżniamy 7 klasycznych typów marnotrawstwa odnoszących się do procesów produkcyjnych, gdzie kolejność zasadniczo nie jest ważna, gdyż pierwszy typ determinuje powstanie kolejnych.

  1. Nadprodukcja – produkcja większej ilości lub/i za wcześnie w stosunku do oczekiwań klienta
  2. Zapasy – nadmiar produkcji przed kolejnym procesem
  3. Oczekiwanie – na informację, na produkt etc.
  4. Zbędny transport – odnoszący się do przepływu materiałów/produktu
  5. Zbędny ruch – odnoszący się do nakładu pracy/wysiłku pracowników
  6. Braki/błędy – niezgodne ze specyfikacja jakościową produkty/informacje
  7. Nadmierne przetwarzanie – wykorzystanie niewłaściwych metod lub narzędzi do przetwarzania.

Wymienione powyżej 7 typów marnotrawstwa w prosty sposób można przystosować do środowiska biurowego, administracyjnego lub jakiegokolwiek innego. Wystarczy zrozumieć co jest czym
i nazwać dane marnotrawstwo w taki sposób aby było zrozumiałe w konkretnym środowisku.

Dodać należy, iż występują jeszcze dwa kolejne typy, które ze względu na kulturę panująca w zakładach Toyoty nie zostały opisane w Systemie Produkcyjnym Toyoty i są to:

  1. Niewykorzystanie talentu pracowników.
  2. Brak postawienia celów.